permakultura

Comfort change, czyli zmieniaj i żyj, jak chcesz!

Byłaś ostatnio na łące?

Uwielbiam letnie łąki, pełne wszystkiego i niczego. Najpierw zielone od traw, z czasem i słońcem żółkną. Stale przeplatane kolorowanymi kwiatami: maki, niezapominajki, stokrotki. Chętnie rozkwitają w przydrożnych rowach, na miejskich skwerach i pustych przestrzeniach na obrzeżach wsi. Wzrusza mnie, kiedy myślę o bogactwie, którego nikt nie planuje, może nawet nie chce, a które i tak rozkwita. Ale czy wiesz, że łąkę można zestresować? Serio! Dlatego na pastwisku wyznacza się części, które cyklicznie chroni się od pasących zwierząt, żeby trawa mogła odpocząć i się zregenerować. Podobnie może być z glebą. Ja wczoraj stworzyłam swoją pierwszą grządkę permakulturową i jestem nią zachwycona. Jednym z założeń tego podejścia jest nieprzekopywanie ziemi, żeby nie stresować gleby, czyli nie niszczyć naturalnego mikrosystemu, który w niej żyje.

Dlatego, jak myślę o wszędobylstwie stresu to mi po prostu ręce opadają. Każda i każdy z nas doświadcza go zdecydowanie za dużo, co pokazują choćby liczby środków przeznaczanych na leczenie chorób związanych ze stresem. Ale nie o tym. Chodzi o zmianę i to taką zmianę, która może ekscytować, ale nie musi stresować.

~~~

Nigdy nie byłam fanką „wychodzenia poza strefę komfortu”. Oczywiście wiem, i sama często tego doświadczam, że największe zmiany nie dzieją się na hamaku w kojącym cieniu. Nie uważam jednak, że muszą oznaczać wielki wysiłek, rany na ciele i w psychice, narażanie się i nadużywanie jak na wojnie.

Komfortowa zmiana oznacza dla mnie taki kierunek i tempo działań, w których możesz bezpiecznie robić małe kroki, a one nie uruchamiają Twojego systemu alarmowego. Bo wiesz, umysł naprawdę nie lubi zmiany, niepewności i nieznanego, dlatego chroni Cię, zniechęcając do zmiany. Ma parę dobrych metod na to!

Ale można też wprowadzać zmianę w taki sposób, żeby nie alarmować tych części Ciebie, które wolę chronić niż zmieniać.

Proponuję ci pięć sposobów na mniej stresującą zmianą. Przetestuj i zobacz, co Tobie służy najlepiej – daje komfort, a jednocześnie jest skuteczne.

sposób 1

Małe kroki pewnie znasz. Jakkolwiek zmiana nie jest duża podziel ją na takie części, które bez problemu i nadmiernego wysiłku wykonasz przy jednym podejściu.

Jak można podzielić duży projekt na małe kroki? Najprościej na czas lub na kawałki.

→ Możesz na początku przeznaczyć kwadrans (5 minut też jest OK!) dziennie i robić cokolwiek w temacie, który chcesz ruszyć do przodu.

→ Możesz też podzielić projekt na małe zadania. Piszesz? Załóż 200 słów dziennie na początek. Chcesz ćwiczyć, niech to będzie swobodny ruch do jednej ulubionej piosenki zaraz po przebudzeniu. Marzy Ci się zdrowsza dieta, zacznij od jednej porcji warzyw w ciągu dnia.

Rozumiesz? Mały krok naprawdę ma być mały.

sposób 2

Z małymi krokami ściśle wiąże się inna zasada: tylko do granicy oporu. Jeśli chcesz skutecznej i trwałej zmiany to nie naciskaj za mocno na siebie! Każdy etap comfort zmiany jest na luzie i w spokoju. Czujesz, że jedzenie jednej porcji warzyw każdego dnia jest fajne, ale nie znajdziesz na to czasu? Zacznij od soku albo liścia sałaty. Rano tańce? Cała piosenka? Nie mieści Ci się to w głowie? Zacznij od jednego przeciągnięcia się po wstaniu z łóżka. 200 słów tekstu?! OK, jedno zdanie też jest w porządku. Na pewno rozumiesz – chodzi o takie wprowadzanie zmiany, które na żadnym etapie nie jest dla Ciebie bolesne. A kiedy mała zmiana się przyjmuje, zwiększasz zakres. Do przeciągnięcia dodajesz przysiad, do liścia sałaty plaster pomidora, i tak dalej. Jeśli przesadzisz i zrobi się ciężko, cofasz się i zmniejszasz porcję nowości.

Ważna jest tylko konsekwencja – warto utrzymać rytm i stopniowo zwiększać zakres.

 

Poważną barierą przed wprowadzeniem zmiany, nawet małymi krokami, może być strach.

To strach, tak często obecny w zmianie (choć równie często wypierany) może być winowajcą dyskomfortu.

Ale mam dwa pomysły, jak możesz działać pomimo strachu i robić komfortową dla siebie zmianę.

sposób 3

Działaj pomimo strachu, a nie bez strachu. To jest ważna i poważna różnica. Często spotykam się z postrzeganiem odwagi jako nieodczuwaniem strachu. A to nie do końca o to chodzi. Jeśli w obliczu wyzwania osoba nie odczuwa żadnego strachu to albo to wyzwanie nie jest dla niej tak naprawdę wyzwaniem albo jest brawurowa. Odwaga to złoty środek pomiędzy tchórzostwem i brawurą, czyli właśnie działanie pomimo strachu, a nie bez strachu. Złoty środek oznacza, że jednego i drugiego – strachu i brawury jest po trochu. Pasuje Ci to? Zgadzasz się?

Koniecznie sprawdź, jakie masz przekonania na temat strachu przed zmianą i odwagą w działaniu. Sprawdź, czy nadal Ci one służą, czy może wymagają zmiany.

Następnie, jeśli nadal czujesz więcej strachu niż odwagi odpowiedz na pytanie, co Cię bardziej motywuje w działaniu: ciekawość czy miłość.

Ciekawość? Wtedy zrób i zobacz, co się wydarzy.

Miłość? Zrób to dla kogoś.

Tak, to wystarczy. Nie musisz stale skupiać się na sobie i swoich wewnętrznych przeżyciach. Spróbuj i zobacz, co z tego będzie. Idąc małymi krokami na pewno się nie sparzysz. Działanie jest najlepszym lekarstwem na lęki.

sposób 4

Nagroda to prosty, żeby nie powiedzieć prostacki sposób motywowania. Ale też niezwykle skuteczny! Tylko Ty wiesz, co Cię najbardziej kusi i cieszy. Może jest coś, czego odmawiasz sobie od dłuższego czasu? Może jest coś w kategorii fanaberii, co może i miłe, ale też zupełnie niepotrzebne, więc to odkładasz. Jeśli masz cokolwiek takiego, możesz wykorzystać to w zmianie, szczególnie w krytycznym momencie.

U mnie takim momentem jest początek. Czasem zbyt długo coś odkładam, a potem okazuje się, że nie było to takie straszne ani takie nieprzyjemne. W krytycznych sytuacjach sięgam po przekupstwo samej siebie, żeby wystartować. Radość mam wtedy podwójną – pchnęłam projekt i mam nagrodę! Jeśli trudniejsza jest dla Ciebie motywacja w trakcie trwania procesu albo dokańczanie rozpoczętych spraw to analogicznie wrzuć swoją zachętę do środkowego etapu lub do finalizacji.

Pamiętaj tylko, że z nagrodami za działanie związane jest niebezpieczeństwo, że zabijesz motywację wewnętrzną. Trzeba więc używać ich z głową, a nie jakbyś chciała ożywić psa Pawłowa 😉

sposób 5

Zamiast korzystać z gotowych rozwiązań i próbować się do nich dopasować, stwórz własną strategię comfort change. Proponuję Ci rozwojową przygodę. Przygotowałam dla Ciebie IDEAwarsztat: parę kartek, kilka pytań i przestrzeń dla Ciebie do poszukiwań. Zaczniesz od swojego doświadczenia i na jego podstawie, z moimi podpowiedziami, stworzysz swoją strategię komfortowej zmiany. Co Ty na to?

Jedyne czego potrzebujesz to chwila spokoju i przestrzeń na refleksję.

Na początek przypomnij sobie doświadczanie skutecznej zmiany, najlepiej świeże – z wiosny tego roku. Odpal IDEAwarsztat i działaj!

Może być tak, że czujesz zmęczenie monitorem komputera i telefonu. Dlatego serdecznie polecam Ci wydrukować (przynajmniej strony 4-7) IDEAwarsztatu, wziąć nie tylko długopis czy pióro, ale i kolorowe kredki, mazaki, farbki i zabawić się w detektywistyczną podróż po własną receptę na comfort change.

Tak, wiem to wymaga trochę pracy i czasu, nie jest gotową receptą na rozwiązanie. Ale Ty o zmianie wiesz już dużo i jeśli połączysz to ze swoimi, zupełnie indywidualnymi i niepowtarzalnymi preferencjami to powstanie dużo skuteczniejszy sposób na comfort change, niż dostępny gotowiec.

Podziel się swoją strategią – napisz, pogadamy o tym!

~~~

 

To jak, czy jest jakaś zmiana, którą możesz wprowadzić jak na regenerującej się łące lub wyluzowanej permakulturowej grządce?

Sposób na rozsądny strach

A gdyby tak olać pozytywne myślenie?

Powtarzasz sobie w myślach, że wszystko będzie dobrze.

Dam radę, czujesz.

Wierzysz w siebie.

Trzymasz za siebie kciuki.

Twoje marzenia to tak naprawdę Twoje plany.

Jest dobrze i będzie jeszcze lepiej.

~~~

I Ty i ja wiemy już, że nasz mózg jest plastyczny. Możemy uzdrowić traumę i wydeptać nowe ścieżki myślenia.

Tylko czasem ten oblepiający okropny strach sprawia, że nie ma jak się ruszyć.

Jakby włożyć palec do świeżo zgaszonej świeczki. Niby nim poruszasz, ale wszystko się klei. Jest ciepło a potem zastyga. Twardy wosk możesz skruszyć, odkleić, zdrapać. Ale i tak coś zostaje.

~~~

Nadal spotykam się z podziałem na pozytywne i negatywne emocje. Jasne, rozumiem go. Zakładam, że Ty, podobnie jak ja, wolisz czuć radość niż smutek czy złość. Ale emocje są jakie są. To biologiczny mechanizm. Mają określone funkcje i nie pozwalają nam zapomnieć o naszym ewolucyjnym pochodzeniu. Złość jest po to, by ciało w mobilizacji stanęło do walki. Strach ma pomóc się chronić – uciekać lub walczyć, a czasem zastygnąć, jeśli to jedyna opcja. Radość jest dla celebracji i nagrody. Smutek to czas wyciszenia i regeneracji.

Strach nie jest Twoim wrogiem. To konkretnie chcę powiedzieć.

Nie ma sensu z nim walczyć.

~~~

Gdy podejmujesz trudne, nowe przedsięwzięcie – tak, kiedy wchodzisz w zmianę – strach pojawia się, żeby zasygnalizować, że coś się dzieje. To bardzo podstawowy mechanizm, jak alarm albo czujka ruchu. Po prostu daje znać, że COŚ się dzieje.

A co się z tym sygnałem stanie zależy już od Twojej interpretacji.

Pojawienie się strachu nie oznacza, więc że należy przestać działać. Albo w ogóle tego działania nie podjąć. Oznacza tylko (albo aż) że wchodzisz na nowy grunt i nie wiesz dokładnie, co tam spotkasz, więc Twój strach prosi Cię o szczególną uważność.

~~~

Stoicy znajdowali spokój w wyobrażaniu sobie nieszczęść.

I żeby było jasne, nie chodzi o pesymizm, zamartwianie się i inne destrukcyjne nawyki myślowe. Wręcz przeciwnie, chodzi o akceptację i pokorę. Świadomość, że skoro nieszczęścia się zdarzają to prawdopodobnie przydarzą się i mi, może być niezwykle uwalniająca. Co najważniejsze, pozwala się przygotować. Bo nieszczęście i zaskoczenie to naprawdę nieprzyjemna mieszanka.

„Trzeba wyobrazić sobie los z całą pełnią jego możliwości.”

Seneka

~~~

Kiedy identyfikuję strach – najczęściej czuję go w brzuchu albo słyszę w natrętnych myślach – to zapraszam go do współdziałania jak najlepszego opiekuna. Bo on odzywa się, żeby mnie ostrzec i chronić.

Jedno na co mu nie pozwalam to przejęcie kontrolę. Zasada jest prosta – ok, możesz iść, ale to ja wybieram drogę, tempo i sposób. O niczym nie decydujesz, na nic bezpośrednio nie wpływasz, ale wiem, że jesteś i to jest dobre. Dziękuję. Tak, szukam w sobie wdzięczności za towarzystwo strachu.

Czasem jednak strach okazuje się nieznośnym towarzyszem podróży.

Co gorsza, czasem nie pozwala w ogóle wyruszyć!

Wtedy się zatrzymuję i sprawdzam, o co tak naprawdę chodzi.

Proponuję Ci takie zatrzymanie.

Proponuję Ci spotkanie z najgorszą wersją Twoich obaw.

Ale tylko na papierze.

To koniecznie musi być spisane. Tak działa ta metoda. Samo myślenie nie wystarczy.

Tak, wiem, że piszę autorytarnie, ale w tym przypadku jestem pewna tego na 100%.

krok 1

Co jest absolutnie najgorszym scenariuszem wydarzeń, jeśli zdecydujesz się na zmianę, o której myślisz a której się boisz?

Stracisz pieniądze? Reputację? Będziesz głupio wyglądać? Czy możesz stracić też swoją pracę? Dom? Rodzinę? Przelej na papier wszystko, co się pojawia w Twoich myślach. Nie zadawalaj się pierwszymi pięcioma czy 10 odpowiedziami. Kop dalej. Kiedy poczujesz dyskomfort z tego, do czego się dokopujesz, weź głęboki oddech i kop dalej. Twoim zadaniem jest zejść do podziemi swojego strachu. Nie interesuje Cię to, co na powierzchni, bo to dobrze znasz.

Jest grubo? OK – zadaj pytanie do tej najgorszej wersji wydarzeń – i co wtedy się stanie?

krok 2

Zobacz swoje spisane obawy.

Jak prawdopodobne jest, że to się wydarzy?

Oceń to na skali 1-10, gdzie 1 wcale nieprawdopodobne, a 10 na pewno tak to się potoczy.

krok 3

Rozpisz plan działań w razie pojawienia się czarnego scenariusza. Co zrobisz? W jaki sposób się pozbierasz? Od czego zaczniesz?

krok 4

Odwróć kartkę.

A co jeśli wydarzy się najlepszy możliwy scenariusz? Jakie są wszystkie możliwe korzyści z wprowadzenia zmiany, jeśli nie tylko pójdzie ona po Twojej myśli, ale pojawią się też dodatkowe, miłe niespodzianki? Spisz to wszystko.

Oceń, czy warto podjąć ryzyko. Czy tego, czego się boisz tak naprawdę chcesz?

~~~

Jedno jest pewne.

Jeśli pojawia się strach to znaczy, że sprawa jest dla Ciebie naprawdę ważna.

plan_2021

noworoczne marzenia

Planowanie w balansie między założeniami i elastycznością.

Ciekawe, czy wierzysz w przesądy.

Piątki 13-tego, czarne koty, wracanie się po coś i przysiadanie lub cokolwiek takiego. Ja niestety tak! To znaczy niby nie, ale jak się okazuje trochę tak. Wiesz, co mam na myśli?

Moja głowa: rozsądek i intelekt wolałby, żeby nie. Nieuleganie przesądom jest logiczne, sensowne i pozwala lżej żyć bez tych niepotrzebnych ograniczeń. Ale lustra wolałabym nie stłuc. Wiesz, tak jak przechodząc przez ulicę najpierw patrzysz w lewo tak możesz przysiadać na chwilę, gdy wracasz do domu po zapomnianą rzecz. I ja to rozumiem!

Sylwester i Nowy Rok też byłyby lżejsze, gdyby nie te wszystkie: „jaki sylwester taki cały rok”. I nagle w jeden dzień możesz chcieć upakować wszystkie pragnienia, zamiary, nowe rutyny, spotkania, głębokie rozmowy, zdrowe jedzenie, ćwiczenia, naukę i co tam jeszcze marzy Ci się na cały nadchodzący rok. Wyzwaniem pozostaje wtedy pogodzenie tego z luzem, zabawą i świętowaniem.

Oczywiście, bardzo prawdopodobne, że w ogóle sobie tym głowy nie zawracasz i po prostu świetnie się bawisz. I to najlepsza opcja;)

Opowieść o przesądach Sylwestra i Nowego Roku to po prostu pewna soczewka na sytuacje, kiedy zbyt wiele oczekiwań można przyłożyć do małego formatu, a później frustrować się i demotywować, gdy nie idzie DOKŁADNIE według założeń. Taki los często spotyka postanowienia noworoczne. Ambitne plany biorą w łeb już w pierwszym tygodniu stycznia i trzeba czekać prawie 12 miesięcy na kolejną szansę na projekt „nowa wersja mnie”.

~~~

Zbyt ambitny plan na jakąkolwiek zmianę jest najprostszą drogą do frustracji i rozczarowania.

 

2020 nauczył i Ciebie i mnie, że świat i życie mogą zupełnie nie liczyć się z naszymi planami. I to wcale nie musi być powód do rozpaczy. Po prostu planując 2021 warto zostawić sporo przestrzeni – mentalnej, czasowej, energetycznej, finansowej – na to, czego z perspektywy dzisiejszego dnia przewidzieć się nie da.

Kiedy myślę o zarządzaniu zmianą to najrozsądniejsze wydaje mi się takie planowanie, które uwzględnia moje marzenia i cele, czyli zmiany, które wybieram; a jednocześnie pozostawia sporo przestrzeni na zmiany, które mnie spotkają, a które niekoniecznie wybiorę.

Najważniejszym wyzwaniem na 2021 z perspektywy zarządzania zmianą i planowaniem będzie zachowanie balansu między założeniami i elastycznością.

 

~~~

Zostawiam Ci 5 podpowiedzi na elastyczne planowanie, które sprawdzają się nie tylko u mnie.

Trzy z nich są bardziej strategiczne, a dwie raczej techniczne.

Zbyt często w planowaniu idziemy tylko w jedną z tych dróg: albo wielkie marzenia i inspirujące wizje albo konkret i szczegółowo rozpisany plan. Dla skuteczności zmiany trzeba zadbać o obie sfery. Tak zwany „big picture” ze strategii pomaga orientować się na to, co najważniejsze i nie tracić z pola widzenia kwestii kluczowych. Dobre warunki do realizacji zamierzeń to nie tylko organizacyjne ułatwienie działania, ale – w praktyce – umożliwienie wprowadzania zmiany.

1.

Jasno określ priorytety.

Wiem, słyszysz o tym non stop.

Pytanie, czy stosujesz.

Wybierz, co jest dla Ciebie najważniejsze w 2021. To może być jedna rzecz, jeden projekt, jeden nowy nawyk. Priorytet to coś najważniejszego. Z definicji więc nie może być ich zbyt wiele. Najczęściej 3 to polecany priorytetowy max.

Na przykład chcesz zacząć ćwiczyć, podwoić przychód, jeść więcej warzyw, rzucić mięso lub windę, czytać codziennie, dzwonić do babci raz w tygodniu – super, pewnie wszystko to wprowadzisz w życie. Ale jeśli wybierzesz z takiej listy jedną rzecz, która jest najważniejsza to łatwiej będzie Ci się jej trzymać. W momencie, gdy trzeba będzie wybierać, bo czasu albo sił będzie za mało – nie masz niepotrzebnych dylematów.

2.

Nie planuj na noworocznym haju.

Świąteczny relaks, poczucie mocy, skumulowana energia i rozpalająca wizja nowych szans to mieszanka wybuchowa! Łatwiej na niej popłynąć w planach tak, by już niedługo topić się od ich nadmiaru. Paradoksalnie w planowaniu zmiany lepsze podpowiedzi da lekko umęczone ciało i umysł na normalnych pracowych obrotach niż ekscytacja Nowego Roku.

Masz ambitny plan? Wierzysz w niego? Super! Pozwól sobie uznać go za wersję A i w połowie (albo pod koniec) stycznia sprawdź, czy nie wymaga weryfikacji. Ważne: każda z tych wersji to sukces! Nie odkładaj zmiany – nawet jeśli nie wszystko idzie zgodnie z planem – na 01 styczeń 2022.

3.

Zadbaj o nieoczywiste zasoby.

Planując zmianę zbyt często myślimy tylko o celach, planach i zadaniach. A ich realizacji wymaga energii. Tę energię z kolei trzeba skądś pozyskiwać. Tak przyziemne sprawy jak sen, jedzenie i ruch to podstawa i paliwo do każdej zmiany.

4.

Rozplanuj tylko część zasobów (czasu, energii, siły, pieniędzy), a resztę zostaw wolną.

Najbliższe kilka miesięcy z pewnością przyniesie szanse i pomysły, których dziś nie przewidujesz. Jeśli Twój kalendarz na 2021 już jest pełen to jak chcesz mieć na nie przestrzeń?

Wolne dni, puste tygodnie w kalendarzu i miesiące bez projektów to nie lenistwo, ale właśnie szansa na balans między planem i elastycznością.

5.

Jedno małe słowo (one little world Ali Edwards)

To mój sposób na godzenie planu i elastyczności. OLW pozwala mi określić ogólne plany i wyzwania, a jednocześnie pozostawia sporo przestrzeni do wypełniania jej spontanicznymi pomysłami i reakcją na bieżące wydarzenia.

Idea OLW, jak ja ją rozumiem, to wybór słowa, które w danym roku będzie Cię inspirowało do zmian i rozwoju. Może stać się Twoją afirmacją albo sposobem na audyt: mając swoje wybrane słowo możesz inspirować się nim określając cele zawodowe i rozwojowe w każdym miesiącu, ale także sprawdzać, czy to czym aktualnie się zajmujesz jest zgodne z twoimi priorytetami.

Moje słówko na 2021 to RELEASE, bo przede wszystkim chcę się uwalniać się od niesłużących przekonań, relacyjnych obciążeń oraz zadań i ambicji, które już mi nie służą. Chcę także wydać w tym roku pierwszego ebooka i kurs online. To słówko łączy moje zawodowe i rozwojowe marzenia!

Wybranie słowa na dany rok jest dla mnie działaniem na granicy planu, marzenia i zaklinania rzeczywistości. Sposobów na korzystanie z OLW jest wiele. Możesz stworzyć kolaż i inspirować się takim obrazem. Możesz swojego słówka używać jako afirmacji. Możesz też w każdym miesiącu planować zmiany, które urealnią jego obecność w Twoim życiu. Możliwości jest wiele. Co ciekawe, już sam wybór słowa i dedykowaniu mu roku może uruchomić pozytywne zmiany. Spróbujesz?